Tổng hợp từ 20,000+ câu hỏi thực tế của cộng đồng lao động Việt Nam tại Nhật Bản
Khai phụ thuộc gia đình (扶養控除) tại Nhật: Giảm thuế khi có vợ con ở Việt Nam
Câu hỏi thường gặp
Hacker mới sang tháng 8 — giấy năm nay từ công ty có phải là giảm thuế hay hoàn thuế? Điền dependent deduction sẽ ảnh hưởng đến bảo lãnh vợ tháng sau không? Giảm thuế và hoàn thuế khác nhau thế nào?
Giấy công ty đưa cho bạn (年末調整書類) là để làm giảm thuế, không phải hoàn thuế. Việc bạn điền thông tin người phụ thuộc trên giấy này chỉ để giảm tiền thuế hàng tháng thôi, không ảnh hưởng gì đến bảo lãnh vợ sang tháng sau. Dù bạn có làm giảm hay không, bạn vẫn phải làm nenmatsuchosei (year-end adjustment). Giảm thuế (年末調整) tức là bạn đăng ký hỗ trợ kinh tế cho người thân không sống chung (người phụ thuộc ở Việt Nam). Mỗi người bạn sẽ được giảm khoảng 5.2 triệu tiền thuế/năm (thuế thành phố + thuế thu nhập). Hoàn thuế (確定申告) là cuối năm bạn đợi giấy gensen và cnct rồi đưa cho bên thứ 3 (công ty kế toán hoặc Hello Work) để họ tính lại và lấy lại phần tiền đã đóng thừa. Nhưng cảnh báo: nếu bạn đăng ký quá nhiều người phụ thuộc (gửi tiền cho quá nhiều người ở Việt Nam), điều này sẽ làm khó xin visa bảo lãnh vợ, vì bạn đang nuôi người thân ở Việt Nam rồi còn phải nuôi thêm vợ con nữa.
Các bước cần làm:
- Điền giấy năm nay từ công ty (year-end adjustment form) để giảm thuế hàng tháng
- Biết rằng điền dependent deduction KHÔNG ảnh hưởng bảo lãnh vợ tháng sau
- Cân nhắc: đăng ký quá nhiều người phụ thuộc sẽ khó xin visa bảo lãnh vợ sau này
- Chuẩn bị giấy gensen và cnct cuối năm nếu muốn hoàn thuế
TTS kết hôn nhưng chưa đăng ký kết hôn với chính quyền địa phương — có thể xin giấy chứng nhận người thân từ xã để làm giảm thuế được không ạ? Và có cần giấy chứng nhận kết hôn không?
Không được em ơi. Để xin giảm thuế vì người thân phụ thuộc thì PHẢI đăng ký kết hôn chính thức rồi (登録済みの結婚). Chỉ có giấy chứng nhận người thân từ xã mà chưa đăng ký kết hôn thì không thể dùng để giảm thuế được. Em phải đăng ký kết hôn với chính quyền địa phương trước, sau đó mới có thể xin giấy chứng nhận người thân hoặc dùng thẻ hôn nhân (婚姻証明書) để làm giảm thuế.
Các bước cần làm:
- Đăng ký kết hôn chính thức với chính quyền địa phương (市役所)
- Nhận giấy chứng nhận kết hôn hoặc thẻ hôn nhân
- Nộp giấy này cùng với hồ sơ xin giảm thuế
Làm giảm trừ phụ thuộc lần đầu, gửi 3 triệu cho mẹ và số tiền còn lại cho bố — có được tính là giảm thuế cho 2 người không, hay bắt buộc phải gửi mỗi người ít nhất 38 triệu?
Không được. Phải tách riêng ra. Quy tắc là:
- Nếu bố hoặc mẹ từ 29-69 tuổi: bắt buộc gửi mỗi người ít nhất 38 triệu/năm để được tính giảm trừ
- Nếu bố hoặc mẹ từ 16-29 tuổi: gửi 3-5 triệu/năm là được
- Nếu bố hoặc mẹ trên 70 tuổi: gửi 3-5 triệu/năm là được
Vậy nếu bố và mẹ đều từ 29-69 tuổi, em phải gửi mỗi người ít nhất 38 triệu/năm mới được tính giảm trừ phụ thuộc cho cả 2 người. Chỉ gửi 3 triệu cho mẹ không đủ để được tính.
Các bước cần làm:
- Xác định chính xác tuổi của bố và mẹ
- Gửi theo mốc tuổi: 29-69 tuổi gửi 38 triệu, dưới 29 hoặc trên 70 gửi 3-5 triệu
- Trên tờ xác nhận phụng dưỡng (扶養控除申告書), khai chi tiết tên, tuổi, mối quan hệ của mỗi người phụ thuộc
- Giữ giấy xác nhận từ xã ở Việt Nam (Đó Phủ Địa phương)
TTS hoặc người lao động ở Nhật có thể đăng ký chị em ruột (đang sống cùng gia đình ở Việt Nam) làm người phụ thuộc để giảm trừ thuế vào cuối năm được không ạ?
Nếu chị em của em đã lấy chồng (và chồng là người ở Nhật hay Việt Nam không rõ từ bài gốc), thì không được đăng ký làm người phụ thuộc nữa ạ. Chị em khi lấy chồng sẽ do chồng hoặc chồng và vợ cùng nhau đăng ký phụ thuộc, không phải do em đăng ký lại.
Các bước cần làm:
- Xác nhận lại tình trạng hôn nhân của chị em (đã lấy chồng hay chưa)
- Nếu chị em đã lấy chồng, chỉ đăng ký bố mẹ làm người phụ thuộc, không đăng ký chị em
- Hỏi chị xem chị có đang đăng ký bố mẹ hay người khác không, để tránh trùng lặp
Người ngoài hộ làm việc tại Nhật có người phụ thuộc bị tàn tật thì cần những giấy tờ gì để hoàn thuế cuối năm?
Theo quy định pháp luật thì không cần hồ sơ gì cả. Em chỉ cần báo cho cục Thuế là 扶養家族に障害者がいます (có người thân là thành viên gia đình bị tàn tật). Cục Thuế sẽ kiểm tra và xem xét. Nếu em nộp kèm theo bệnh án hoặc giấy tờ xác nhận tàn tật thì khả năng được xét cao hơn, nhưng không bắt buộc phải nộp thêm.
Các bước cần làm:
- Chuẩn bị tờ khai thuế năm cuối
- Ghi rõ: 扶養家族に障害者がいます (có người thân gia đình bị tàn tật)
- Nộp tờ khai cho cục Thuế địa phương
- Tùy chọn: nộp kèm bệnh án hoặc giấy xác nhận tàn tật để tăng khả năng xét duyệt
Công ty phát tờ giấy đăng ký thông tin nhân viên có mục về 'người thân phụ thuộc'. Đó là mục để khai báo người phụ thuộc hay không?
Đúng rồi, đó chính là mục để khai báo người thân phụ thuộc (người mà bạn lo cho chi phí sống). Bạn nên điền vào mục này nếu bạn đang lo cho gia đình ở Việt Nam hay Nhật. Đây là thông tin quan trọng để công ty làm tính lệ phí bảo hiểm và khai báo với cơ quan thuế.
Các bước cần làm:
- Điền danh sách người thân phụ thuộc vào mục được chỉ định
- Bao gồm cả người ở Việt Nam mà bạn đang lo chi phí
- Nộp cho công ty theo yêu cầu
Visa kỹ sư 5 năm, mới sang Nhật hơn 1 tháng — muốn được hoàn thuế về người thân ở Việt Nam thì cần làm thủ tục gì?
Để được giảm thuế, em cần gửi tiền nuôi dưỡng cho người thân ở Việt Nam và đăng ký người đó làm phụ thuộc của mình. Thủ tục:
- Gửi tiền về Việt Nam cho người bạn muốn đăng ký phụ thuộc (có hoá đơn chuyển tiền)
- Lấy giấy chứng nhận từ bên Việt Nam (xác nhận nhận tiền từ em)
- Cuối năm (khoảng tháng 11-12), công ty sẽ làm thủ tục Nenmatsuchosei (điều chỉnh thuế cuối năm). Em nộp hoá đơn gửi tiền + giấy chứng nhận
- Công ty sẽ tính lại thuế và hoàn trả
Tuy nhiên, em mới sang và thu nhập từ nay đến cuối năm chưa tới 100 man thì không cần gửi tiền về phụng dưỡng cũng được (không cần giảm thuế năm này).
**QUAN TRỌNG**: Nếu em có ý định sống ở Nhật lâu dài hoặc muốn bảo lãnh gia đình (vợ/con) qua sau này, không nên làm giảm thuế. Khi xin vĩnh trú hoặc vay tiền ngân hàng, đóng thuế ít sẽ ảnh hưởng xét duyệt (người ta cho rằng không muốn cống hiến cho Nhật).
Các bước cần làm:
- Xác nhận thu nhập năm nay có vượt 100 man hay không
- Nếu có ý định ở Nhật lâu dài, không làm giảm thuế
- Nếu muốn giảm thuế, gửi tiền về VN cho người phụ thuộc và lấy giấy chứng nhận
- Vào khoảng tháng 11-12, công ty sẽ thông báo về Nenmatsuchosei, nộp hoá đơn gửi tiền + giấy chứng nhận
- Nếu công ty không hỗ trợ, tự khai báo với sở thuế (15/2/2024-15/3/2024)
Nơi hỗ trợ
Cần tư vấn cụ thể hơn cho trường hợp của bạn?
Chat với tư vấn viên VAWORK