Tổng hợp từ 20,000+ câu hỏi thực tế của cộng đồng lao động Việt Nam tại Nhật Bản
TTS về nước tạm thời và giấy phép tái nhập cảnh (再入国許可): Thủ tục và lưu ý
Câu hỏi thường gặp
TTS có visa đã hết hạn nhưng đang chờ gia hạn từ cục — có được về Việt Nam bằng re-entry permit không?
Có được. Bạn mang giấy chứng minh mình đang xin gia hạn visa (do Nyukan cấp) để xuất cảnh. Khi đã hết hạn visa nhưng vẫn trong thời gian chờ xử lý (2 tháng đặc biệt), bạn có thể xuất cảnh bằng re-entry permit (or みなし再入国許可). Điều quan trọng: Bạn phải quay lại Nhật trong vòng 2 tháng kể từ khi visa hết hạn, và khi về Nhật, phải đi vào cục xuất nhập cảnh ngay để nhận kết quả xin gia hạn. Nếu quá 2 tháng mà chưa vào cục nhận kết quả, bạn sẽ bị coi là lưu trú bất hợp pháp.
Các bước cần làm:
- Xin giấy chứng minh đang gia hạn visa từ Nyukan (cục xuất nhập cảnh)
- Mang giấy này và hộ chiếu ra sân bay để xuất cảnh
- Quay lại Nhật trong 2 tháng từ khi visa hết hạn
- Đi vào cục xuất nhập cảnh để nhận kết quả xin gia hạn trước khi hết 2 tháng
TTS hết hợp đồng tháng 8, visa còn đến tháng 11 — có được về Việt Nam 2 tuần rồi quay lại với visa cũ không?
Hoàn toàn không được. Khi hết hạn hợp đồng thực tập 3 năm và về nước, thì không được quay lại với visa đó nữa. Visa sẽ bị vô hiệu. Nếu muốn quay lại Nhật thì phải xin visa mới, không thể dùng visa cũ dù visa còn thời hạn.
Các bước cần làm:
- Nếu muốn ở lại Nhật thêm, phải xin chuyển sang visa tokutei hoặc xin giấy cấp phép lưu trú mới
- Nếu quyết định về Việt Nam, chuẩn bị các giấy tờ cần thiết cho việc về nước
- Không thể sử dụng visa hiện tại để quay lại sau khi về nước
TTS sắp hết hạn visa, giám đốc bảo nghiệp đoàn chưa ra hạn được, bảo về chơi rồi đầu tháng 5 quay lại — visa hết hạn rồi về có quay lại được không?
Cái này nguy hiểm lắm bạn ơi, phải xác nhận rõ với nghiệp đoàn ngay nhé!
Nếu visa hết hạn mà về nước thì khi qua sân bay bấm thẻ là chỉ có về hẳn thôi — không quay lại được. Muốn sang Nhật lại phải xin lại từ đầu ở Việt Nam, rất mất công và tốn tiền.
Nếu đang chờ gia hạn mà cần về thăm nhà thì phải gia hạn visa xong rồi mới được về — hoặc xin 再入国許可 (phép tái nhập cảnh) trước khi xuất cảnh.
Trường hợp nghiệp đoàn làm hồ sơ chậm chưa ra visa mới kịp, thì công ty/nghiệp đoàn có thể xin 特定活動 (katsudo) để gia hạn tạm thời cho bạn trong thời gian chờ — hỏi nghiệp đoàn về cái này ngay.
Thường thì trước khi hết visa 3 tháng nghiệp đoàn đã chủ động hỏi ý kiến rồi — trường hợp của bạn có vẻ bị xử lý chậm, cần chủ động liên hệ gấp.
Các bước cần làm:
- Nhắn tin cho nghiệp đoàn ngay hôm nay, hỏi rõ: visa sắp hết hạn thì có gia hạn kịp không, và nếu về thì phải làm gì
- Hỏi nghiệp đoàn xem có xin 特定活動 (katsudo) để gia hạn tạm thời được không
- Tuyệt đối không xuất cảnh khi visa đã hết hạn — chỉ về sau khi đã có visa mới hoặc 再入国許可
- Nếu nghiệp đoàn không phản hồi, liên hệ trực tiếp cục xuất nhập cảnh (入管) của tỉnh để hỏi phương án
TTS năm 5, mang bầu muốn về Việt Nam sinh con rồi quay lại Nhật — có được tạm nghỉ chương trình TTS để quay lại sau đó không? Cần ký những giấy tờ gì để bảo lưu quyền làm việc?
Có thể được, nhưng điều quan trọng là PHẢI làm đúng thủ tục tạm dừng (suspension), không phải kết thúc (termination) chương trình.
Thủ tục đó:
- Em và công ty/nghiệp đoàn phải nộp mẫu đơn tạm dừng chương trình TTS lên OTIT (có mẫu tiếng Việt tại https://www.otit.go.jp/files/user/230412-102_Vi.pdf)
- Trong mẫu đó, phải tick vào ô "quay lại" (phần mục số 4) để cho biết em có ý định tiếp tục sau khi về sinh con
- Nghiệp đoàn nộp hồ sơ lên OTIT trong vòng 14 ngày kể từ ngày em báo muốn tạm dừng. Nếu quá hạn này mà chưa nộp, OTIT có thể khiển trách nghiệp đoàn
- Sau khi nộp, khoảng 1 tuần OTIT sẽ xử lý
Khi quay lại:
- Cty và nghiệp đoàn phải làm lại hồ sơ giống như lần đầu tiên đi (quá trình tái nhập cảnh)
- Mất khoảng 3-6 tháng để xử lý hồ sơ tái nhập cảnh
- Em sẽ làm tiếp những tháng còn thiếu trong thời gian về sinh
⚠️ CẢNH BÁO: Nếu công ty bắt ký "đơn kết thúc chương trình" (termination) thay vì "tạm dừng" (suspension), hãy từ chối và liên hệ OTIT ngay. Kết thúc = mất quyền quay lại, chỉ tạm dừng mới có thể tiếp tục.
Các bước cần làm:
- Xác nhận rõ với công ty và nghiệp đoàn rằng muốn 'tạm dừng' (suspension) chương trình, không phải 'kết thúc' (termination)
- Yêu cầu công ty/nghiệp đoàn ký mẫu đơn tạm dừng TTS từ OTIT (https://www.otit.go.jp/files/user/230412-102_Vi.pdf), tick vào ô 'quay lại'
- Đảm bảo nghiệp đoàn nộp hồ sơ lên OTIT trong vòng 14 ngày
- Khi về sinh xong muốn quay lại, liên hệ công ty/nghiệp đoàn để bắt đầu quy trình tái nhập cảnh (3-6 tháng)
- Nếu công ty bắt ép ký đơn kết thúc thay vì tạm dừng, gọi OTIT ngay để báo cáo
TTS năm 3 muốn về nước trước hạn (sau 2 năm 10 tháng đã đậu kỳ thi năm 3) — cần những giấy tờ gì và liệu về như vậy có ảnh hưởng gì khi quay lại theo diện Tokutei Gino không ạ?
Nếu em muốn quay lại theo diện Tokutei Gino thì phải làm TTS ít nhất 2 năm 10 tháng nhé. Khi kết thúc TTS ở cùng công ty, em có thể chuyển sang Tokutei mà không cần thi (miễn là kết quả thi năm 3 đậu). Để "quay lại được" theo Tokutei, điều kiện chính là phải có "良好修了" (kết thúc tốt) của TTS — tức là phải hoàn thành 2 năm 10 tháng, có chứng chỉ kỹ năng (技能検定), bảng đánh giá (評価調書), và giấy chứng nhận kết thúc (修了証明書). Nếu không đủ 2 năm 10 tháng dù thi đậu, em vẫn phải thi N4 tiếng Nhật khi đổi sang Tokutei.
Nếu em về lại Việt Nam rồi muốn quay lại Nhật theo Tokutei, em cũng sẽ được miễn thi nhân dân (日本語試験) nếu đã "良好修了" TTS, nhưng cần thỏa các điều kiện công ty cũ hay công ty mới khác.
Các bước cần làm:
- Xác nhận với công ty và nghiệp đoàn rằng em sẽ hoàn thành đủ 2 năm 10 tháng trước khi về nước
- Chuẩn bị giấy tờ: giấy chứng nhận kết thúc (修了証明書), bảng đánh giá (評価調書), chứng chỉ kỹ năng (技能検定合格証)
- Nếu quay lại theo Tokutei cùng công ty cũ, được miễn thi (無試験で再来日できます)
- Nếu chuyển công ty mới, cần đảm bảo công ty mới công nhân Tokutei và công việc có liên quan
TTS năm 3 hết hạn, về nước tạm thời (chữa bệnh kèm nghỉ phép) rồi quay lại làm cho công ty hiện tại theo diện tokutei — nghiệp đoàn có bắt buộc mua vé máy bay cho không?
Có, bắt buộc phải mua vé cho cả lần về lẫn lần quay lại. Theo quy định pháp lý về chế độ Thực tập sinh (技能実習制度), khi TTS hoàn thành 3 năm (bao gồm 1 năm lần 1 + 2 năm lần 2 + 3 năm lần 3), công ty và nghiệp đoàn bắt buộc phải trả chi phí vé máy bay cho cả lần về nước và lần quay lại, không phân biệt lý do về nước là chữa bệnh hay thăm thân hay lý do cá nhân nào khác.
Trường hợp của em là quay lại làm theo diện tokutei (Tokutei số 1) với công ty hiện tại, nên nghiệp đoàn vẫn có trách nhiệm mua vé cho cả hai lần. Lỗi của nghiệp đoàn là nói "về phép chữa bệnh là lý do cá nhân nên tự mua" — đó không đúng luật. Quy định pháp lý rõ ràng: bất kỳ TTS nào hoàn thành 3 năm thì phải được mua vé, không phân biệt lý do.
Nếu em chuyển sang công ty khác hoặc ngành nghề khác sau khi hoàn thành TTS, lúc đó chi phí sẽ khác (phải tự mua). Nhưng trong trường hợp ở lại công ty hiện tại (chuyển diện tokutei), vẫn được mua vé bình thường.
Các bước cần làm:
- Yêu cầu nghiệp đoàn cung cấp hoặc xem tài liệu "技能実習制度 運用要領" (Hướng dẫn vận hành chế độ Thực tập sinh) trang 90
- Truy cập link OTIT tại https://www.otit.go.jp/files/user/241101_200r_1105.pdf để xem mục New 4-5
- Chuẩn bị bản photo hoặc ảnh chụp mục New 4-5 từ tài liệu OTIT để đưa cho công ty và nghiệp đoàn
- Nếu nghiệp đoàn vẫn từ chối, liên hệ OTIT hoặc Hello Work để khiếu nại
TTS năm 2 có được phép chuyển công ty không ạ? Hay phải cứ chịu đến hết 3 năm hợp đồng rồi mới được chuyển?
Theo quy định, TTS không được chuyển công ty trong thời gian hợp đồng. Mỗi năm công ty ký lại hợp đồng mới, nhưng đó chỉ là gia hạn với cùng một công ty, không phải chuyển sang công ty khác được. Cách duy nhất là: chịu hết 3 năm hợp đồng TTS, rồi sau đó nếu muốn ở lại Nhật thì có thể thi tokutei để chuyển sang visa tokutei và đổi công ty lúc ấy. Hoặc nếu không muốn ở lại thì về nước, sau đó muốn quay lại Nhật cũng được nhưng phải xin visa khác (không thể quay lại làm TTS tiếp, vì mỗi người chỉ được một chu kỳ TTS trong đời).
Các bước cần làm:
- Hiểu rằng không thể chuyển công ty trong hợp đồng TTS năm 2
- Nếu muốn ở lại Nhật: cố gắng hoàn thành 3 năm, rồi thi tokutei để chuyển sang visa tokutei và được quyền chọn công ty
- Nếu muốn về nước ngay: có thể về, nhưng quay lại sẽ phải xin visa khác, không phải TTS
Căn cứ pháp lý
- 技能実習法 — Luật Thực tập Kỹ năng
Nơi hỗ trợ
Cần tư vấn cụ thể hơn cho trường hợp của bạn?
Chat với tư vấn viên VAWORK